نماز جمعه ، جلسه 13
توجیه عبارت محقق خویی در توضیح «من یخطب»
کلام شیخ طوسی در مدلول روایات قری
الف. استفاده اذن عام از روایات قری در کلام شیخ طوسی
ب. مراد از من یخطب در نظر شیخ طوسی
ج. نقد مرحوم بروجردی بر برداشت شیخ طوسی
د. مخالفت ابن ادریس با شیخ طوسی
پاورقی
منابع
نماز جمعه ، جلسه 18
خلاصه استظهار محقق خویی از روایت زراره
اشکال مرحوم حائری به استدلال مرحوم خویی
اشکال اول: لزوم دور در فرض شرطیت اراده
ارزیابی اشکال و دفاع از مرحوم خویی
اشکال دوم: ظهور روایت در بیان شرط واجب، نه شرط وجوب
اشکال سوم: روایت در مقام بیان حداقل تعداد لازم است
ارزیابی اشکال سوم
اشکال چهارم: منافات شرطبت اجتماع در وجوب با روایت نگوهش تارکان نماز جمعه
تایید به روایت محمد بن مسلم
نکته مهم در استظهار از روایت زراره
پاورقی
منابع
مرة و تکرار ، جلسه 8
خلاصهی بحث گذشته
نظریه صاحب فصول: اختصاص نزاع به هیئت
مناقشه محقق خراسانی
دفاع امام خمینی از صاحب فصول
نتیجهگیری
مناقشه آیتالله تبریزی بر استدلال امام خمینی
نقدی بر مناقشه مرحوم تبریزی
دعوای مبتکرانه امام خمینی در عدم معقولیت نزاع مرّه و تکرار در هیئت
احتمال نخست: وضع هیئت برای بعث
احتمال دوم: وضع هیئت برای طلب الایجاد
استثنای محتمل بر برهان امام خمینی
منابع
نماز جمعه ، جلسه 15
استدلال به طایفه سوم از روایات
اشکال صاحب جواهر به بیان دیگر
اشکال مرحوم بروجردی
پاسخ های حائری
پاسخ نخست: عدم ثبوت سیره در نماز جمعه با هفت نفر
ارزیابی پاسخ نخست
پاسخ دوم
1. ناسازگاری ارتکاز مورد ادعا با تعبیر «ولم يخافوا»
2. مخالفت سیره مورد ادعا با دیدگاه برخی از فقهای اهل سنت
3. مخالفت مذهب شیعه با عمل عمومی مسلمانان
4. سیره مسلمانان بر منکر بودن ترک نماز جمعه
پاسخ سوم: عدم دلالت سیره بر اشتراط اقامه نماز جمعه به وسیله امام یا منصوب او
ارزیابی پاسخ سوم
پاسخ چهارم: تردید در اتصال سیره به کلام امام علیه السلام
پاورقی
منابع
مرة و تکرار ، جلسه 18
خلاصهی بحث گذشته
جمعبندی نهایی مناقشات بر نظریه انحلال شهید صدر
اشکال اول: عدم صحت ارجاع قضیه حقیقیه به قضیه شرطیه
اشکال دوم: نادرستی تعبیر «مفروضالوجود بودن موضوع»
اشکال سوم: بطلان اصل انحلال، حتی در ناحیه موضوع
اشکال چهارم: تهافت میان «وحدت جعل» و «تعدد تطبیق»
اشکال پنجم (مهمترین اشکال): فقدان تفاوت در مرآتیت میان موضوع و متعلق
تبیین معنای «مرّه و تکرار» نزد اصولیین — طرح دو قول و نسبتسنجی آنها
تبیین دو قول در معنای مرّه و تکرار
رأی مرحوم آخوند: امکان هر دو معنا
استدلال صاحب فصول بر معنای «دفعه و دفعات»
پاسخ محقق خراسانی
پاورقی
منابع
مرة و تکرار ، جلسه 9
خلاصهی بحث گذشته
استثنای مبنای محقق حائری بر برهان امام، و بحث از نسبت تشریع و تکوین
سه وجه امام خمینی در ابطال قیاس تشریع به تکوین
وجه نخست: تقدم رتبی مراد بر اراده
وجه دوم: عدم تداخل اسباب در تکوین در برابر امکان تداخل آن در تشریع
وجه سوم: امکان انفکاک معلول از علت در تشریع، برخلاف تکوین
مناقشه بر کلام امام خمینی: تفکیک لغویت از استحاله، و امکان وحدت اراده با تعدد مراد
جمعبندی نزاع مرّه و تکرار در هیئت
پاورقی
منابع
نماز جمعه ، جلسه 21
خلاصه جلسه گذشته
ضرورت تفکیک روایات محکم و متشابه در استنباط فقهی
روایات مشروعیت نماز جمعه بدون امام علیه السلام یا منصوب وی
استدلال مرحوم حائری
1. اختصاص روایت به نماز جمعه شیعیان
۲. شمول روایت نسبت به عصر غیبت
۳. استظهار عدم انحصار خطیب در امام معصوم
۴. اختلاف تعبیرها و نفی نصب خاص
جمع بندی استدلال
اشکال به استدلال مرحوم حائری؛ عدم ملازمه میان جواز اقامه و وجوب تعیینی نماز جمعه
پاورقی
منابع
مرة و تکرار ، جلسه 10
خلاصهی بحث گذشته
جمعبندی نقد کلام امام و اشکال تکمیلی بر استدراک
مبنای مختار: بطلان قیاس تشریع به تکوین، اعتباری بودن تشریع و امکان تعلق اراده واحد به مرادات متعدد
نظریه آیتالله خویی: انحلال در احکام تحریمیه و وجوبیه
نظر آیتالله خویی در دلالت ماده و هیئت بر مرّه و تکرار و حکم فقد قرینه
اصل لفظی (اصالة الاطلاق) و اصل عملی (برائت) در کلام آیتالله خویی
تعلیقه بر کلام آیتالله خویی: منشأ انحلال، و نقد اصل لفظی
منشأ انحلال و عدم انحلال
نقد اصل لفظی (اصالة الاطلاق)
پذیرش اصل عملی و بیان وجه آن
پاورقی
منابع
نماز جمعه ، جلسه 19
نکات مهم در استظهار از روایت زراره
۱. مقام بیان روایت از حیث شرط وجوب و شرط واجب
2. نقش اجتماع هفت نفر و لزوم قصد اقامه نماز جمعه
3. مراد از «الإمام» در روایت
4. ظهور ذیل روایت در کلام امام معصوم علیهالسلام
5. بررسی دلالت عبارت «فإذا اجتمع سبعة ولم يخافوا أمهم بعضهم» بر اذن عام
استظهار نهایی از روایت زراره
پاورقی
منابع