مرة و تکرار ، جلسه 23
مرة و تکرار ، جلسه 22
مرة و تکرار ، جلسه 21
خلاصهی بحث گذشته
تفصیل محقق خراسانی میان افراد عرضی و افراد طولی، و معیار علّیت تامّه در امتناع امتثال دوم
وجه اشکال و دو طرف آن
تحقیق آخوند: تفصیل میان افراد عرضی و افراد طولی
افراد طولی: معیار علّیت تامّه
مناقشه محقق اصفهانی بر تفصیل دوم آخوند میان حصول غرض اقصی و عدم حصول آن
موافقت آیتالله خویی با محقق اصفهانی
نتیجه
تنظیر آیتالله بروجردی به واجب کفایی
پاورقی
منابع
مرة و تکرار ، جلسه 20
خلاصهی بحث گذشته
تحقیق امام خمینی بنا بر تقریرات «جواهر الأصول»
بحث اول: مناقشه امام با صاحب فصول
بحث دوم: اشکال آخوند خراسانی بر صاحب فصول، و پاسخ امام
تنبیه: امکان امتثال بعد الامتثال، بر مبانی سهگانه در معنای صیغهٔ امر
پاورقی
منابع
مرة و تکرار ، جلسه 19
خلاصهی بحث گذشته
تفکیک محقق خراسانی میان نزاع «مرّه و تکرار» و نزاع «تعلّق امر به طبیعت یا فرد»
مناقشه محقق اصفهانی در تفکیک میان دو نزاع: ابتناء بر مبنای تشخّص در حکمت متعالیه
تحقیق امام خمینی در عدم مجال نزاع بر مبنای تعلّق امر به طبیعت
پاورقی
منابع
مرة و تکرار ، جلسه 18
خلاصهی بحث گذشته
جمعبندی نهایی مناقشات بر نظریه انحلال شهید صدر
اشکال اول: عدم صحت ارجاع قضیه حقیقیه به قضیه شرطیه
اشکال دوم: نادرستی تعبیر «مفروضالوجود بودن موضوع»
اشکال سوم: بطلان اصل انحلال، حتی در ناحیه موضوع
اشکال چهارم: تهافت میان «وحدت جعل» و «تعدد تطبیق»
اشکال پنجم (مهمترین اشکال): فقدان تفاوت در مرآتیت میان موضوع و متعلق
تبیین معنای «مرّه و تکرار» نزد اصولیین — طرح دو قول و نسبتسنجی آنها
تبیین دو قول در معنای مرّه و تکرار
رأی مرحوم آخوند: امکان هر دو معنا
استدلال صاحب فصول بر معنای «دفعه و دفعات»
پاسخ محقق خراسانی
پاورقی
منابع
مرة و تکرار ، جلسه 17
خلاصهی بحث گذشته
دفع توهم ابتناء قاعده انحلال موضوع و عدم انحلال متعلق بر نظریه «رجل همدانی» در باب کلی طبیعی
طرح توهم: ابتناء قاعده بر نظریه رجل همدانی
پاسخ شهید صدر: تفکیک میان نزاع فلسفی و نزاع اصولی
مطلب سوم: خاستگاه انحلال در مقام تطبیق نه جعل
مطلب چهارم: استثنای نخست - تقیید به وحدت در موضوع، و قرینه نوعیه در متعلقِ نهی
مطلب پنجم: استثنای دوم - اختصاص انحلال به موضوعات رئیسیه نزد فهم عرفی
مناقشه در تبصرههای شهید صدر بر قاعده انحلال
۱. مناقشه در استثنای مطلب چهارم: تهافت میان دو قرینه
۲. مناقشه در استثنای مطلب پنجم: فقدان ضابطه در تفکیک موضوع رئیسی از غیررئیسی
۳. ریشه اشکال: التزام به تحلیل صناعی مبتنی بر مقام جعل/تطبیق بهجای تسلیم در برابر ظهور عرفی
رأی مختار: حاکمیت ظهور عرفی
تأییدی از زاویهای دیگر: انکار اصل انحلال نزد امام خمینی
جمعبندی
پاورقی
منابع
مرة و تکرار ، جلسه 16
خلاصهی بحث گذشته
ریشهیابی فنیِ تفاوت موضوع و متعلّق در کلام شهید صدر
وحدت حکم در امر و نهی و تفاوت در مقام امتثال
تسرّی این قاعده به جملات خبریه
تحلیل فنیِ علت تفاوت موضوع و متعلق: دو تقریر ممکن
تقریر نخست: بازگشت به قضیه شرطیه
تقریر دوم (مختار): تقدم رتبیِ موضوع بر حکم
بررسی و نقد تسرّی قاعده انحلال به قضایای خبریه
ناکارآمدی تقریر دوم (تقدّم رتبی) در قضایای خبریه
نتیجه
پاورقی
منابع
مرة و تکرار ، جلسه 15
خلاصهی بحث گذشته
تتمه مناقشه امام خمینی: تفکیک میان قضیه حینیه و قضیه شرطیه
بتّی بودن قضیه حقیقیه: تفکیک میان قطع و شرط
دو شاهد بر بطلان ارجاع به شرطیه: لوازم ماهیت و ذاتیات
تفکیک قضیه حینیه از قضیه شرطیه: قید و ظرف
خطابات قانونیه و تحلیل فعلیت حکم
جمعبندی
عدم تقارن انحلال میان موضوع و متعلق در بیان شهید صدر و پنج امرِ مترتب بر آن
امر اول از امور پنجگانه: اطلاق متعلق از سنخ صرف الوجود
امر دوم: تساوی اوامر و نواهی در قاعده «انحلال در موضوع، عدم انحلال در متعلق»
وحدت حکم در متعلق امر و نهی؛ تفاوت در مقام امتثال
پاورقی
منابع